Selecteer een pagina
Op 24 juni kwamen onze Nederlandse studenten en alumni en internationale studenten bijeen om te debatteren over de energietransitie in de Engelstalige en hybride Themabijeenkomst ‘The Energy Transition – business and social integration’. Wat merken zij van deze ontwikkelingen en wat betekent het voor hen persoonlijk en voor hun omgeving? Mark van Rij, Head of Business Nederland bij Chint Solar, bracht de discussie op gang en gaf vanuit eigen praktijkervaring een inkijk in de ontwikkelmarkt van duurzame energie.

spreker-mark-van-rij
De energietransitie en duurzaamheid zijn onderwerpen waar we zowel privé als zakelijk niet meer omheen kunnen. Nieuwe ontwikkelingen en technologieën op het gebied van duurzaamheid worden onderdeel van ons dagelijks leven thuis en in de openbare ruimte; elektrische mobiliteit, warmtepompen, wind- en zonneparken, milieuvriendelijke productie van kunststoffen en chemicaliën, en ontwikkeling van waterstof voor ‘duurzaam gas’. Het zijn allemaal ontwikkelingen om ervoor te zorgen dat we de wereldwijde duurzame ontwikkelingsdoelen (SDG’s), die voor 2030 zijn gesteld, realiseren, zodat we verdere schade aan ons leefklimaat voorkomen, minder afhankelijk zijn van energie uit het buitenland en een betere toekomst bouwen voor onze kinderen. Het is een prachtige ambitie, maar in hoeverre gaan we deze doelen waarmaken en steunen we de energietransitie vanuit de samenleving? Mark van Rij geeft er zijn visie op vanuit eigen ervaring. Hij is Head of Business – Nederland bij Chint Solar, een ontwikkelaar van zonneparken.

Wat voor beweging zie jij vanuit de samenleving als het om de energietransitie gaat, zijn we bereid ons aan te passen?
“Mensen zijn vaak enthousiast over duurzaamheid. Denk aan de bereidwilligheid om zonnepanelen op je woning te plaatsen, een warmtepomp te nemen of elektrisch te gaan rijden. Maar zodra het de leefomgeving van mensen raakt, bijvoorbeeld een zonnepark of windmolen, dan deinzen mensen terug. De urgentie om te veranderen is wellicht op dit moment niet hoog genoeg. De impact van klimaatverandering is voor veel mensen een ver van hun bed show. ‘We lossen het over 10 jaar wel op’.”

Hoe kijken mensen ernaar vanuit hun privésituatie en wat was de reactie tijdens de themabijeenkomst?
“Je ziet dat er altijd mensen zijn die duurzaamheidsprojecten tegen willen houden als het plaatsvindt in hun omgeving. Dit manifesteert zich vooral via protesterende burgers. ‘Dit is misschien wel het mooiste stukje Nederland, daar zet je toch geen wind- of zonnepark neer.’ Tijdens de avond waren de reacties ook divers, van buitenlandse studenten die niet begrijpen waarom je projecten tegenhoudt, tot Nederlandse studenten die toch iets meer gereserveerd zijn wanneer het onderwerp verschoof richting de effecten die projecten op henzelf hebben. Nederland is één van de EU-landen waar duurzaamheidstrajecten het moeilijkste zijn om te starten door lage acceptatie. Ons handelen is van ratio naar gevoel verschoven. Uiteraard kleven er altijd voor- en nadelen aan een duurzaamheidsproject, maar zelfs de feitelijkheid wordt niet meer geaccepteerd. We moeten overal wat van vinden, zonder dat we de expertise hebben en er echt goed wordt uitgezocht wat de effecten zijn.”

Hoe bedoel je dit laatste?
“Er wordt naar mijn mening teveel macht gelegd bij de lokale politiek die het besluit neemt of er wel of niet gestart wordt met een duurzaamheidsproject, zonder echte expertise en onafhankelijke toetsing wat de effecten daadwerkelijk zijn. Het is veel beter als de rechter hierover een beslissing neemt aan de hand van een onafhankelijk onderzoek, zodat de rechter de feiten en effecten tegen elkaar kan afwegen en er vanuit expertise een beslissing wordt genomen.”

Denk je dat we de duurzaamheidsdoelen gaan realiseren in 2030 en stellen we niet te hoge eisen?
“Ik ben benieuwd of we de doelen gaan halen, omdat ik mij afvraag in hoeverre de urgentie écht wordt ingezien en mensen daadwerkelijk openstaan voor de energietransitie. Eén en ander hangt ook af van de koers van de regering. Gaan initiatieven en projecten versneld worden op het moment dat we dichterbij 2030 komen en als blijkt dat we de doelstellingen niet gaan halen? Daarom moeten we niet achterover leunen, maar juist nu een versnelling omhoog zetten.”

Wat moet er volgens jou gebeuren om in 2030 de duurzaamheidsdoelen te realiseren?
“Er is een aantal zaken nodig om de doelstellingen te behalen. Ten eerste moet de capaciteit op het elektriciteitsnetwerk met spoed uitgebreid worden onder een duidelijke strategie. Dat houdt ook in dat opslag in bijvoorbeeld de vorm van batterijen een rol gaat spelen – het gaat niet alleen om uitbreiding van de capaciteit, maar ook om het slim omgaan met het elektriciteitsnetwerk. Daarbij moeten procedures om het netwerk uit te breiden verkort en versimpeld worden – er is te veel vertraging momenteel.

Ten tweede moet het personeelstekort in de sector, met name bij netbeheerders, opgelost worden. Er zijn simpelweg te weinig mensen om het werk fysiek uit te voeren. De overheid en stakeholders zetten alles op alles om dit te bewerkstelligen.”

Dit zijn beiden ‘technische aspecten’ voor de realisatie van duurzaamheidsdoelen, maar de menselijke aspecten?
“De menselijke aspecten wegen net zo zwaar. De acceptatie van ruimtelijke projecten zoals zon- en windparken, gesteund door soepele lokale participatieprocessen, versnelt de implementatie van projecten. Hier is wel samenwerking in de sector voor nodig; het bij elkaar brengen van de beleidsmakers en de uitvoerders (zoals Chint Solar). En heel duidelijke kaders, want daar ontbreekt het momenteel wel aan. Duidelijke kaders en haalbaarheid van beleid.

Een laatste punt is toch ook wel het ‘toelaten’ van andere technologie. Met alleen wind- en zonneparken, gecomplementeerd met batterijen, kom je er niet. Hierbij kan gedacht worden aan bijvoorbeeld kernenergie voor een stabiele ‘base load’ voor het elektriciteitsnetwerk. De energietransitie gaat echt tot stand komen door een mix van technologie, met als basis innovatie in de markt. Het stimuleren van deze innovatie, bijvoorbeeld het subsidiëren van de productie van groene waterstof, leidt tot energiedragers. Dit is nieuw in de Nederlandse energiemix, maar is essentieel voor de toekomst.”

Zijn er nog nieuwe inzichten en ideeën uit het debat van de themabijeenkomst gekomen waar we iets van leren hoe we de energietransitie verder in beweging zetten?
“Het was zeer interessant om de bewustwording te zien bij mensen dat we er, zeker in Nederland, nog lang niet zijn. Dat we onderaan bungelen wat betreft het opwekken van duurzame energie. Van de studenten uit Zuid-Afrika heeft iedereen meer inzicht gekregen hoe de transitie vorm krijgt; met duidelijke kaders, het aanwijzen van gebieden voor ontwikkeling van duurzame energie en steun vanuit de overheid. Ook was het erg leerzaam om het perspectief van buitenlandse studenten te zien, omdat zij zich bijzonder bewust zijn over de effecten die klimaatverandering op hen hebben en daardoor bijzonder bereid zijn om zich in te zetten voor de energietransitie. Dat bewustzijn, en dat gevoel van urgentie, is hier in Nederland toch een stuk minder aanwezig. Maar tegelijkertijd hebben we in Nederland zo ontzettend veel potentie. Dat moeten we zien te benutten. En de bereidheid om jezelf in te zetten voor de energietransitie was er wel degelijk bij alle aanwezigen.”

Wil je ook aan de slag met duurzaamheidsvraagstukken?

Volg ons Programma Sustainable Leadership

BSN Update
Altijd op de hoogte blijven van het laatste nieuws en updates van BSN? Volg ons dan op Facebook en/of LinkedIn en schrijf je in voor onze gratis nieuwsbrief.
Share This